{"id":3564,"date":"2023-04-26T13:01:40","date_gmt":"2023-04-26T10:01:40","guid":{"rendered":"https:\/\/www.blog.extremeoutdoor.com.tr\/?p=3564"},"modified":"2023-04-26T13:01:41","modified_gmt":"2023-04-26T10:01:41","slug":"toksoplazmoz-toxoplasmosis-nedir-kedi-kopek-ve-insanlarda-toksoplazmoz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.extremeoutdoor.com.tr\/index.php\/2023\/04\/26\/toksoplazmoz-toxoplasmosis-nedir-kedi-kopek-ve-insanlarda-toksoplazmoz\/","title":{"rendered":"Toksoplazmoz (Toxoplasmosis) Nedir? Kedi, K\u00f6pek ve \u0130nsanlarda Toksoplazmoz"},"content":{"rendered":"

Toksoplazmoz (Toxoplasmosis) Nedir?<\/strong><\/h2>

Toksoplazmoz, Toxoplasma gondii ad\u0131 verilen bir protozoonun (tek h\u00fccreli organizma) neden oldu\u011fu bula\u015f\u0131c\u0131 bir hastal\u0131kt\u0131r. Organizma, \u00fc\u00e7 a\u015famaya ayr\u0131labilen karma\u015f\u0131k bir ya\u015fam d\u00f6ng\u00fcs\u00fcne sahiptir. Ka\u00e7 kedinin hastaland\u0131\u011f\u0131 ve toksoplazmozun nas\u0131l bula\u015ft\u0131\u011f\u0131, ya da \u00f6zellikle hamileyseniz nas\u0131l g\u00fcvende kalaca\u011f\u0131n\u0131z ve kedi ve k\u00f6peklerde hastal\u0131\u011f\u0131n seyri hakk\u0131nda bilgileri bu yaz\u0131m\u0131zda bulacaks\u0131n\u0131z.<\/p>

Toksoplazma Ya\u015fam D\u00f6ng\u00fcs\u00fc<\/strong><\/p>

Takizoit (aktif);
Bradizoit (aktif de\u011fil, ancak yeniden etkinle\u015ftirilebilir); Ve
Sporozoit (ya\u015fam d\u00f6ng\u00fcs\u00fcn\u00fcn cinsel a\u015famas\u0131n\u0131 ge\u00e7mi\u015f).
Toksoplazmoz, akut enfeksiyon, yani T. gondii takizoitleri ile enfeksiyon ile karakterize edilir. <\/p>

Kedilerde ve insanlarda toksoplazma ya\u015fam d\u00f6ng\u00fcs\u00fcn\u00fcn anla\u015f\u0131lmas\u0131, hastal\u0131\u011f\u0131n nas\u0131l \u00f6nlenece\u011fini bilmek i\u00e7in gereklidir. Toxoplasma gondii’nin temel olarak iki ya\u015fam d\u00f6ng\u00fcs\u00fc vard\u0131r: 
1-)Yumurtalar do\u011frudan insanlar taraf\u0131ndan yutulursa enfeksiyona ve doku kistlerine neden olurlar.
2-)Yiyecekler (\u00f6rne\u011fin kuzu) taraf\u0131ndan al\u0131n\u0131rsa, yeme\u011fin nas\u0131l haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak insanlarda da enfeksiyona neden olabilirler.
Bu yumurtalar aylarca hayatta kalabilir ve sonunda her t\u00fcrl\u00fc hayvan taraf\u0131ndan yenebilir. Yeni konak\u00e7\u0131da, \u00f6zellikle kas ve sinir dokusunda doku kistleri olu\u015fturana kadar h\u00fccrelerin i\u00e7inde yumurtadan \u00e7\u0131kar ve \u00e7o\u011fal\u0131rlar. 
Takizoit (Tachyzoites), aktif T. gondii organizmalar\u0131d\u0131r, yani h\u00fccreleri istila edebilir ve kendilerini \u00e7o\u011faltabilirler. V\u00fccudun t\u00fcm organlar\u0131n\u0131 istila edebilirler. Ancak kaslar\u0131 ( kalp dahil ), karaci\u011feri, dala\u011f\u0131 ve merkezi sinir sistemini enfekte etme olas\u0131l\u0131klar\u0131 y\u00fcksektir.
Ya\u015fam d\u00f6ng\u00fcs\u00fcn\u00fcn bradizoit faz\u0131nda, T. gondii parazitleri uykudad\u0131r ve doku kistlerinde ya\u015farlar. T gondii parazitleri, ya\u015fam d\u00f6ng\u00fclerinin bradizoit faz\u0131ndayken h\u00fccreleri istila edemez ve i\u00e7lerinde \u00e7o\u011falamazlar. T. gondii ile enfeksiyonu takiben, bradizoitler v\u00fccutta s\u00fcresiz olarak kal\u0131r. Ki\u015finin ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemi zay\u0131flarsa yeniden etkinle\u015ftirilebilirler 
Sporozoitler, ya\u015fam d\u00f6ng\u00fcs\u00fcn\u00fcn cinsel a\u015famas\u0131n\u0131 ge\u00e7en ve art\u0131k \u00e7o\u011falamayan T. gondii organizmalar\u0131d\u0131r. Bu nedenle insanlara veya di\u011fer hayvanlara bula\u015famazlar. <\/p>

\u0130nsanlara Toksoplazma Nas\u0131l Bula\u015f\u0131r?<\/strong><\/p>

Toksoplazmoz, yaln\u0131zca T. gondii parazitlerine maruz kalm\u0131\u015f ki\u015filerde g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. T. gondii’ye maruz kalma risk fakt\u00f6rleri aras\u0131nda bir kedi sahibi olmak veya bir kedi tuvaletini temizlemek yer al\u0131r. Yaln\u0131zca enfekte kedilerin toksoplazmoz riski ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 ve avlanmayan veya \u00e7i\u011f et yemeyen ev kedilerinin enfekte olma ihtimalinin d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011fu unutulmamal\u0131d\u0131r. T. gondii sadece d\u0131\u015fk\u0131da bulundu\u011fundan ve enfekte kedilerin t\u00fcylerinde bulunmad\u0131\u011f\u0131ndan, d\u0131\u015fk\u0131 ile temas yoksa kediye dokunarak enfeksiyon kapma riski yoktur. Yeni T. gondii maruziyeti i\u00e7in di\u011fer risk fakt\u00f6rleri \u015funlar\u0131 i\u00e7erir:
\u0130nsanlarda birincil konak\u00e7\u0131dan (kedi) enfeksiyon, \u00f6rne\u011fin bir ki\u015finin elleri bir\u00a0kedi kumu<\/strong>\u00a0kab\u0131n\u0131 temizlerken veya kirli kedi d\u0131\u015fk\u0131s\u0131 i\u00e7eren bah\u00e7eyle u\u011fra\u015f\u0131rken kedi d\u0131\u015fk\u0131s\u0131yla do\u011frudan bula\u015fma yoluyla olu\u015fabilir.\u00a0
Enfekte bir hayvan\u0131n etinin t\u00fcketilmesi durumunda ortaya \u00e7\u0131kar. Enfekte etin t\u00fcketilmesinin ard\u0131ndan bradizoitler sindirim sistemine girer. Oradan kan dola\u015f\u0131m\u0131na yay\u0131ld\u0131lar ve v\u00fccuda yay\u0131ld\u0131lar. \u00c7o\u011funlukla sinir ve kas dokular\u0131n\u0131 istila etme e\u011filimindedirler.\u00a0
K\u0131sacas\u0131;
\u0130ki ana bula\u015fma yolu i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc kan\u0131tlar vard\u0131r:
Az pi\u015fmi\u015f etten doku kistleri yemek. Geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde muhtemelen ana yol budur.
\u00c7evreden yumurta yemek. Bunun az geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde en yayg\u0131n yol oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir.
\u00c7i\u011f veya az pi\u015fmi\u015f et yemek \u00a0(hayvanlarda inaktif T. gondii enfeksiyonu varsa);
\u00c7i\u011f veya y\u0131kanmam\u0131\u015f sebze yemek (sebzeler enfekte kedi d\u0131\u015fk\u0131s\u0131na maruz kalm\u0131\u015fsa);
Kirlenmi\u015f kedi d\u0131\u015fk\u0131s\u0131 i\u00e7erebilecek toprakla temas i\u00e7eren bah\u00e7ecilik veya di\u011fer faaliyetlerde bulunmak;
Seyrek el y\u0131kama ve b\u0131\u00e7aklar\u0131 yeterince s\u0131k y\u0131kamama dahil olmak \u00fczere k\u00f6t\u00fc hijyen uygulamalar\u0131;
Etle veya bir toksoplazma laboratuvar\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fmak da dahil olmak \u00fczere i\u015fyerinde maruz kalma; ve
Geli\u015fmekte olan \u00fclkelere seyahat etmek<\/p>


Kedilerde Toxoplasma Ne Kadar Yayg\u0131nd\u0131r?<\/strong><\/h3>

Neyse ki, herhangi bir kedinin oocyst ge\u00e7irmesi veya insanlar\u0131 enfekte etmesi olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 son derece d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr. Kediler \u00fczerinde yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalarda, laboratuvar \u00f6rneklerinin yaln\u0131zca yakla\u015f\u0131k %0,25’inin veya 400 kediden birinin Toksoplazma i\u00e7in pozitif oldu\u011funu g\u00f6stermi\u015ftir. Titiz temizlik al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131 nedeniyle enfekte kediler bile d\u00fc\u015f\u00fck risk ta\u015f\u0131r. Bir \u00e7al\u0131\u015fmada, deneysel olarak enfekte olmu\u015f kedilerde, d\u0131\u015fk\u0131lar\u0131nda milyonlar\u0131 ge\u00e7tikten yedi g\u00fcn sonra yumurtalar tespit edilememi\u015ftir. Kedi sahibi olman\u0131n toksoplazmoza yakalanmak i\u00e7in bir risk fakt\u00f6r\u00fc olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n defalarca g\u00f6sterilmesinin nedeni bu olabilir.<\/p>

Toksoplazmoz Nas\u0131l \u00d6nlenir?<\/strong><\/h3>

Toksoplazma alan \u00e7o\u011fu insanda \u00e7ok az semptomlar g\u00f6r\u00fcl\u00fcr veya hi\u00e7 semptom g\u00f6r\u00fclmez. Bununla birlikte, hamileyseniz veya zay\u0131f bir ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sisteminiz varsa, sonu\u00e7lar \u00fcz\u00fcc\u00fc olabilir. Toksoplazma dan korunmak i\u00e7in alabilece\u011finiz basit \u00f6nlemler vard\u0131r. Bunlar:<\/p>

Belirli yiyeceklerden ka\u00e7\u0131nmak (az pi\u015fmi\u015f etler, kirli sular ve hijyenik olmayan ortamlarda haz\u0131rlanm\u0131\u015f yiyecekler );
Ki\u015fisel hijyen ve temizlik kurallar\u0131na uymak;
Hijyenik g\u0131da haz\u0131rlama \u00f6nlemleri.
Eti en az 67 \u00b0C’ye kadar iyice pi\u015firin (bunun ‘orta’ olarak kabul edildi\u011fini anl\u0131yorum)
\u00c7i\u011f eti kulland\u0131ktan sonra ellerinizi, mutfak gere\u00e7lerini ve y\u00fczeyleri sabun ve suyla y\u0131kay\u0131n
Toprakla u\u011fra\u015f\u0131yorsan\u0131z bah\u00e7e eldiveni giyin ve sonras\u0131nda ellerinizi iyice y\u0131kay\u0131n.
Yemeden \u00f6nce sebzeleri iyi y\u0131kay\u0131n
Yemekten \u00f6nce kedinizi sevdikten sonra ellerinizi y\u0131kay\u0131n
Kedileri yaln\u0131zca kuru, konserve veya pi\u015fmi\u015f yiyeceklerle besleyin*
Kedinizin avlanmas\u0131na izin vermekten ka\u00e7\u0131n\u0131n
Kum\u00a0kabn\u0131<\/strong>\u00a0her g\u00fcn bo\u015falt\u0131n (yumurtalar ilk 24 saat bula\u015f\u0131c\u0131 de\u011fildir)<\/p>

K\u00f6peklerde Toksoplazmoz<\/strong><\/p>

Toksoplazma k\u00f6peklerde yumurta olu\u015fturamaz, bu nedenle kedi kakas\u0131 yemedik\u00e7e d\u0131\u015fk\u0131lar\u0131n\u0131n tehlikeli olma riski \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr. Muhtemelen e\u015fit derecede d\u00fc\u015f\u00fck bir risk, k\u00f6peklerin kedi kakas\u0131nda yuvarlanmas\u0131 ve t\u00fcylerinin \u00fczerinde yumurtalar\u0131n bulunmas\u0131d\u0131r.<\/p>

Bir k\u00f6pek hastal\u0131\u011f\u0131 olarak klinik toksoplazmoz son derece nadirdir. Ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda, genellikle sinir sistemini davran\u0131\u015f de\u011fi\u015fiklikleri, titreme, zay\u0131f bacaklar veya fel\u00e7 gibi belirsiz belirtilerle etkiler. Bununla birlikte, \u00f6zellikle kas kayb\u0131 olan gen\u00e7 bir k\u00f6pekte, buna Neospora ad\u0131 verilen ba\u015fka bir parazitin neden olma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 daha y\u00fcksektir.<\/p>

Kedilerde toksoplazmoz semptomlar\u0131 nelerdir?<\/strong><\/p>

Genel durum bozukluklar\u0131. \u015eiddetli ve yayg\u0131n hastal\u0131k belirtileri
Nefes almada zorluk
Sallanma veya ba\u015f e\u011fme gibi n\u00f6rolojik belirtiler
G\u00f6z enfeksiyonlar\u0131
Karaci\u011fer enfeksiyonu ve sar\u0131l\u0131k
Kar\u0131n enfeksiyonu<\/p>

Kedilerde Toksoplazmoz Te\u015fhisi Nas\u0131l Konur?<\/strong><\/p>

Hastal\u0131k belirtilerinin \u00e7ok belirleyici olmamas\u0131 hemen hemen t\u00fcm kedi hastal\u0131klar\u0131nda g\u00f6r\u00fclen belirtilerin Toksoplazmada da g\u00f6r\u00fclmesi tan\u0131y\u0131 zorla\u015ft\u0131r. Tek kesin tan\u0131, ger\u00e7ek organizman\u0131n dokularda veya s\u0131v\u0131larda bulunmas\u0131yla yap\u0131l\u0131r. Ancak bu \u00e7ok zordur. Bu nedenle, kedinin a\u015fa\u011f\u0131dakileri varsa, veterinerler genellikle ge\u00e7ici bir te\u015fhis koyar:<\/p>

Y\u00fcksek IgM titresi
D\u00f6rt kat art\u0131\u015f g\u00f6steren iki IgG titresi
Di\u011fer hastal\u0131klar\u0131n elimine edilmesi
Tedaviye olumlu yan\u0131t<\/p>

Bunun nedeni, toksoplazman\u0131n neden oldu\u011fu ger\u00e7ek hastal\u0131\u011f\u0131n nadir olmas\u0131d\u0131r. T\u0131pk\u0131 insanlarda oldu\u011fu gibi, toksoplazmaya yakalanan \u00e7o\u011fu kedi hi\u00e7bir belirti g\u00f6stermez ve h\u0131zl\u0131 ve tamamen iyile\u015fir.<\/p>

\"\"<\/figure>\n\n
\n \n
\n \n
\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n \n
\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n
\n \n\n
<\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/div>\n \n\n
\n Oylama Yap<\/span>\n <\/div>\n <\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Toksoplazmoz (Toxoplasmosis) Nedir? Toksoplazmoz, Toxoplasma gondii ad\u0131 verilen bir protozoonun (tek h\u00fccreli organizma) neden oldu\u011fu bula\u015f\u0131c\u0131 bir hastal\u0131kt\u0131r. Organizma, \u00fc\u00e7…<\/p>\n","protected":false},"author":990005,"featured_media":3566,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[75],"tags":[],"class_list":["post-3564","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-pet-shop"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.extremeoutdoor.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3564","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.extremeoutdoor.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.extremeoutdoor.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.extremeoutdoor.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/990005"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.extremeoutdoor.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3564"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/blog.extremeoutdoor.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3564\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3567,"href":"https:\/\/blog.extremeoutdoor.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3564\/revisions\/3567"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.extremeoutdoor.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3566"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.extremeoutdoor.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3564"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.extremeoutdoor.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3564"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.extremeoutdoor.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3564"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}